Taşınmazlarda İntifa Hakkı Nedir?

Taşınmazlarda İntifa Hakkı Nedir? başlıklı bu blog yazısında, Medeni Kanun'a göre taşınmazların tapusunda belirtilmesi gereken intifa hakkı detaylı olarak incelenmektedir. Faydanın devri olarak da bilinen intifa hakkı, hem taşınır hem de taşınmaz mal sahiplerini ilgilendiren önemli bir konudur. Bu yazıda, intifa hakkının ne olduğu, nasıl uygulandığı ve devredilip devredilemeyeceği gibi konulara detaylı bir şekilde yer verilmiştir. Bilal Küçük olarak, bu karmaşık konuyu anlamanıza yardımcı olmak için tüm bilgileri bir araya getirdim.

İntifa Hakkı Nedir? İntifa Hakkı Devredilebilir mi?

İntifa hakkı, bir başkasına ait olan taşınır ya da taşınmaz mallardan yararlanma hakkıdır. Bir başka ifadeyle, bir malın mülkiyetini devretmeden sadece kullanımından faydalanmak isteyen kişiler için kanuni bir düzenlemedir. İntifa hakkı özellikle emlak sektöründe, taşınmazların kullanımında önemli bir rol oynar.

İntifa Hakkı Nasıl Uygulanır?

İntifa hakkı kişiye özel (şahsi) bir haktır. Bu nedenle süreli olarak tesis edilir ve gerçek kişiye ait olduğunda kişinin yaşam süresi boyunca geçerli olur. Tüzel kişiler için intifa hakkının süresi en fazla 100 yıl ile sınırlandırılmıştır.

Türk Medeni Kanunu'na göre intifa hakkı üç farklı şekilde kazanılır:

  • Sözleşme Yoluyla: Mal sahibi ile hak sahibi arasında tapuda yapılan anlaşmayla intifa hakkı kurulur.
  • Kanuni Yolla: Örneğin, eşlerden biri öldüğünde diğer eş, aile konutuna otomatik olarak sahip olur.
  • Mahkeme Kararıyla: Dava sonucu mahkeme tarafından kişiye tanınan yararlanma hakkıdır.

İntifa Hakkı Devredilebilir mi?

İntifa hakkının kendisi tapuda ya da noter huzurunda başka bir kişiye devredilemez. Ancak intifa hakkına sahip olan kişi, kullanım hakkını (malın kullanımını) üçüncü kişilere devredebilir. Bu durum, "faydanın devri" olarak tanımlanır. İntifa hakkı şahsi olduğundan, hak sahibinin vefatıyla veya sözleşme süresinin dolmasıyla sona erer.

Tapuda İntifa Hakkı Devri

Türk Medeni Kanunu'nun 796. maddesi uyarınca:

  • Taşınmazlarda intifa hakkı tapuya tescil edilerek kurulur.
  • Taşınır mallarda ise zilyetliğin (fiziki egemenliğin) devri ile intifa hakkı oluşturulabilir.
  • Alacak hakları üzerinde de intifa hakkı tesis edilebilir.

İntifa hakkı sahibinin ölümüyle bu hak mirasçılara geçmez, doğrudan sonlanır.

Mirasta İntifa Hakkı Durumu

İntifa hakkı miras olarak devredilemez fakat bazı özel durumlar söz konusudur. Örneğin Türk Medeni Kanunu'nun ilgili maddelerine göre, eşlerden biri vefat ettiğinde diğer eş aile konutu ve ev eşyaları üzerinde intifa hakkını kullanmaya devam edebilir. Bu hak otomatik olarak eşe geçer fakat sonraki mirasçılara intikal etmez.

Hisseli Tapuda İntifa Hakkı

Taşınmazlarda hisseli tapu durumlarında, intifa hakkı farklı oranlarda paylaştırılabilir. Örneğin:

  • Bir taşınmazın 3’te 2’sinde intifa hakkı, 3’te 1’inde ise kuru mülkiyet bulunabilir.
  • İntifa hakkı sahibi taşınmazı kiraya verme hakkına sahiptir. Kuru mülkiyet sahibi ise taşınmazı kiraya verme hakkına sahip değildir.
  • İntifa hakkı, sürenin dolması, hak sahibinin ölümü ya da taşınmazın tamamen yok olmasıyla sona erer.

İntifa Hakkının Sona Ermesi

İntifa hakkı çeşitli sebeplerle sona erebilir:

  • Hak sahibinin vefatı
  • Sözleşme süresinin dolması
  • Taşınmazın yok olması (örneğin yanma veya yıkılma)
  • Hak sahibinin tapuda intifa hakkından feragat etmesi
  • Mahkeme kararı ile hakkın kaldırılması

İntifa hakkının kaldırılması için tapuda ya da mahkemede işlem yapılır. Tapu Sicil Müdürlüğü'ne başvuru yaparak harç yatırılması ve gerekli belgelerin sunulması yeterlidir.

Tapuda İntifa Hakkı İçin Gerekli Belgeler

Tapuda intifa hakkı kurmak veya kaldırmak için şu belgeler gereklidir:

  • Taşınmazın tapusu veya ada-parsel numarası
  • Tarafların kimlik bilgileri ve fotoğrafları
  • Mahkeme kararı varsa, kesinleşmiş karar belgesi
  • Kanuni intifa hakkı için mirasçılık belgesi
  • Taşınmazın emlak vergisi borcunu gösteren belediyeden alınmış belge

Emlak yatırımı yaparken ya da kiralama işlemlerinde intifa hakkını sorgulamak ve gerekli işlemleri zamanında yapmak önemlidir. Bu sayede taşınmaz üzerinde doğabilecek olası sorunların önüne geçilebilir.

Emlak yatırımıyla ilgili tüm sorularınız ve ihtiyacınız olan hizmetler için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Paylaş: